CrashOnline.gr | Η Online έκδοση του περιοδικού CRASH!

“Ξεδοντιάζει” τις εμπορικές τράπεζες η Ισλανδία

topelement

Του Γιώργου Αναγνώστου

Απίστευτα κι όμως αληθινά είναι τα νέα που φθάνουν από την αρχή της οικονομικής κρίσης από την παγωμένη Ισλανδία με τους 320.000 κατοίκους που εκτείνεται σε 103.000 τετραγωνικά χλμ. στοιχείο που της δίνει τον τίτλο της πιο αραιοκατοικημένης χώρας της Ευρώπης.

Το 2008, όπως και άλλες χώρες, η Ισλανδία βρέθηκε στον κυκλώνα των χρεών κυρίως λόγω της δράσης των τριών ιδιωτικών εμπορικών τραπεζών της, που κατέρρευσαν. Όπως αναφέρει σε ανάλυσή του ο Economist, η κατάρρευση αυτή δεδομένου του μεγέθους της Ισλανδικής οικονομίας ήταν η μεγαλύτερη που έχει συμβεί ποτέ στην παγκόσμια ιστορία.

Για να γλιτώσουν μια εθνική χρεοκοπία, οι βόρειοι απόγονοι των Κελτών και άλλων γερμανικών φύλων, διόρισαν διαχειριστές στις δύο από τις τρεις τελούσες εν χρεωκοπία τράπεζες και εθνικοποίησαν την τρίτη, μια απόφαση που ήταν μονόδρομος εφόσον στο δεύτερο τρίμηνο του 2008 οι τράπεζες κατείχαν αξίες μεγέθους 11 φορές το ΑΕΠ της χώρας, οπότε η περίπτωση δανεισμού από την κεντρική τράπεζα ήταν εκτός συζήτησης. Μεταφέροντας τα υγιή εγχώρια στοιχεία των τραπεζών στις καινούργιες εθνικοποιημένες τράπεζες και εκκαθαρίζοντας σε καθεστώς πτώχευσης τα στοιχεία τους εκτός χώρας, η Ισλανδία κατάφερε να προστατεύσει την οικονομία της και να μην επιβαρύνει τους κατοίκους της με τα χρέη του συστημικού της τραπεζικού τομέα.

Ακολούθησε βέβαια βαθιά ύφεση, υποτίμηση του νομίσματος και δάνειο από το ΔΝΤ και ορισμένες σκανδιναβικές χώρες. Όμως ήδη τον Αύγουστο του 2011, τα προβλήματα είχαν ξεπεραστεί και η Ισλανδία βγήκε στις αγορές. Άρχισε μια περίοδος ανάπτυξης, μείωσης της ανεργίας και περιορισμού των ελλειμμάτων.

Σήμερα, η Ισλανδία έρχεται και πάλι στην επικαιρότητα με μια ακόμη αιρετική σκέψη για την διαχείριση της οικονομίας της.

Η κυβέρνηση σχεδιάζει να αφαιρέσει από τις τράπεζες τη δυνατότητα να δημιουργούν τα χρήματα. Η πρόταση αυτή συζητήθηκε στην κοινοβουλευτική ομάδα του κεντρώου Κόμματος της Προόδου που βρίσκεται στην εξουσία και την υπέβαλλε ο Frosti Sigurjonsson, ο επιχειρηματίας και οικονομολόγος που ήταν ένας από τους αρχιτέκτονες της διαδικασίας ακύρωσης του χρέους ενυπόθηκων δανείων των νοικοκυριών που ξεκίνησε τον Μάιο, προκειμένου να αποκατασταθούν τα οικονομικά πολλών Ισλανδών που στραγγαλίστηκαν από τα δάνεια πριν από τη χρηματοπιστωτική κρίση του 2008. Η πρόταση αυτή στηρίζεται σε μια μελέτη τεσσάρων οικονομολόγων της κεντρικής τράπεζας που δημοσιεύθηκε τη Δευτέρα, σύμφωνα με την οποία η χώρα γνώρισε από το 1875 πάνω από 20 σοβαρές κρίσεις οι οποίες εμφανίζονταν κάθε δύο χρόνια κατά μέσο όρο. Σύμφωνα με τον Ισλανδό βουλευτή, το πρόβλημα έγκειται στην πιστωτική έκρηξη που συνοδεύει κάθε επιτάχυνση της οικονομίας. Η Κεντρική Τράπεζα της Ισλανδίας δεν μπορεί να εμποδίσει αυτή την κατάσταση και εκφυλίζεται μες τον πληθωρισμό, την ανάληψη υπερβολικών ρίσκων και σπέκουλας, την απειλή πτώχευσης των τραπεζών και των κοστοβόρων κρατικών παρεμβάσεων.

Στην Ισλανδία, όπως και σε όλες τις σύγχρονες οικονομίες της αγοράς, η κεντρική τράπεζα ελέγχει τη δημιουργία των χαρτονομισμάτων και των κερμάτων, αλλά όχι όλη τη δημιουργία χρήματος, το οποίο προκύπτει και όταν μια εμπορική τράπεζα χορηγεί πιστώσεις δηλαδή δάνεια.
Η πρόταση λοιπόν είναι να τερματιστεί αυτό το προνόμιο που χορηγείται σε ιδιωτικούς φορείς και να υιοθετηθεί το λεγόμενο «σύστημα κυρίαρχου νομίσματος», σύμφωνα με το οποίο η κεντρική τράπεζα θα καθορίζει τον ρυθμό της δημιουργίας χρήματος με βάση τις διαπιστωθείσες ανάγκες της οικονομίας.

«Η δύναμη της δημιουργίας χρημάτων διατηρείται χωριστά από τις αποφάσεις για το πώς αυτό χρησιμοποιείται», είπε ο κ Sigurjonsson. Και «όπως συμβαίνει και με τον κρατικό προϋπολογισμό, θα είναι το Κοινοβούλιο που θα συζητά τις προτάσεις της κυβέρνησης για την κατανομή του νέου χρήματος».

Η τύχη της πρότασης παραμένει αβέβαιη, αφού ο πρωθυπουργός Sigmundur David Gunnlaugsson δεν είχε εκφράσει την τελική του γνώμη. «Τα ευρήματα θα είναι μια σημαντική συμβολή στη συζήτηση που θα ακολουθήσει, εδώ και αλλού, σχετικά με τη δημιουργία του χρήματος και τη νομισματική πολιτική», δήλωσε.

 

 

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Μητσοτάκης: «Δεν θα δεχθούμε βίαιες αντιδράσεις σε υγειονομικούς ελέγχους»

Γεωργία Κουμπούνη

Πτώση τζίρου για εννέα στους δέκα εμπόρους – Τι δείχνουν τα στοιχεία

Χριστίνα Τσαουση

Ο ΕΦΕΤ αποσύρει επικίνδυνα αλλαντικά

Αγαθή Χατζή

Τουλάχιστον 70 οι νεκροί και πάνω από 2000 οι τραυματίες από τις εκρήξεις στο λιμάνι της Βηρυτού. Ακούστηκαν ως την Κύπρο ! ( ΒΙΝΤΕΟ)

Αγαθή Χατζή

Ραγδαία μεταβολή του καιρού από σήμερα. Έρχονται βροχές και καταιγίδες

Αγαθή Χατζή

Κορονοϊός: Τα νέα έκτακτα μέτρα που ισχύουν από αύριο

Αγαθή Χατζή

Η ιστοσελίδα μας χρησιμοποιεί cookies για την καλύτερη περιήγηση σας. Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε αυτήν τη σελίδα αποδέχεστε τα Cookies. Αποδοχή Περισσότερα

Προσωπικά Δεδομένα & Cookies