CrashOnline.gr | Η Online έκδοση του περιοδικού CRASH!

Η απόφαση του Eurogroup για κοροναϊό: Ο συμβιβασμός και το μπαλάκι στη Σύνοδο Κορυφής

Στους αρχηγούς των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης πέφτει ξανά το μπαλάκι των αποφάσεων για ισχυρή απάντηση στον κορωνοϊό. Η «ημιτελής συμφωνία» στην εξ αναβολής αναμέτρηση Βορρά-Νότου στο Eurogroup οδήγησε τα μεσάνυχτα της Πέμπτης (ώρα Ελλάδος) σε μια συμφωνία με αρκετά κενά, που καλείται να τα καλύψει σε τηλεδιάσκεψη η επόμενη Σύνοδος Κορυφής (Ευρωπαϊκό Συμβούλιο) που θα συνεδριάσει τις επόμενες ημέρες.

Και ενώ μαίνεται η πανδημία στην Ευρώπη, ο Έλληνας υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας έκανε μια δήλωση με την οποία εκφράζει συγκρατημένη ικανοποίηση, μάλλον για την επίτευξη της συμφωνίας παρά για το περιεχόμενό της. Και εύχεται να αποτελέσει εφαλτήριο για άλλες πιο γενναίες αποφάσεις, αφήνοντας ερμηνείες έτσι πως θα χρειαστούν και νέες αφού τώρα δεν υπάρχουν.

Με το «μέτρο» το 2% του ΑΕΠ ανά χώρα, το ευρωπαϊκό πακέτο καλύπτει για την Ελλάδα περίπου 3,5 δισ. ευρώ από τον ESM ή και ένεση 9-15 δισ. ευρώ συνολικά. Το συνολικό πακέτο περιλαμβάνει

1. μέτρα για τους εργαζόμενους: ενισχύσεις 100 δισ. από την Κομισιόν για τους εργαζόμενους που πλήττονται, μπαίνουν σε αναστολή αλλά πληρώνονται και ασφαλίζονται με 800άρια κλπ
2. μέτρα για τις επιχειρήσεις: 200 δισ. από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων.
3. μέτρα για τα κράτη: 240 δισ. του ESM (από τα 420 που διαθέτει) θα διατεθούν για τον κορωνοϊό και χρηματοδοτείται από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας

Τα χαρακτηριστικά της συμφωνίας αυτής είναι τα εξής:

– Η μεγάλη μάχη για το ευρωομόλογο, οδήγησε τελικά σε μια συμφωνία για ένα νέο χρηματοδοτικό «εργαλείο», για το οποίο μιλά το ανακοινωθέν του Eurοgroup. Η μορφή και οι όροι του όμως, παραπέμφθηκε να συμφωνηθούν από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο. Αν και γενικόλογη, η διατύπωση δέσμευσης φαίνεται να ικανοποίησε τον Ιταλό υπουργό Οικονομικών. Μέχρι να λάβει σάρκα και οστά όμως το εργαλείο ή Ταμείο αυτό -εφόσον τελικώς συμφωνηθεί πράγματι- μπορεί να χρειαστεί να περάσουν και μήνες ακόμη για να λειτουργήσει.

– Αφού δεν ήρθε το ευρωομόλογο του 1 τρισ. ευρώ , το πακέτο μέτρων από ESM, Κομισιόν και ΕΤΕΠ παρέμεινε στα 540 δισ. ευρώ. Το μισό τρισ. ευρώ είναι το μεγαλύτερο ποσό που συμφωνήθηκε ποτέ στα χρονικά να δαπανήσει η ΕΕ. Το ποσό δεν εντυπωσιάζει για τα μεγέθη της Ευρωζώνης (ειδικά αν μπορούσε και έπρεπε να συγκριθεί με τα 2,3 τρισ. που ρίχνουν στη μάχη οι ΗΠΑ). Είναι όμως σχεδόν «έτοιμα λεφτά» ( μισός ESM σχεδόν) και μόνον «για αρχή». Αλλά μαζί με το «μπαζούκας» της ΕΚΤ, η ένεση ξεπερνά τα 1 τρισ. ευρώ.

– Η άλλη μεγάλη συζήτηση αφορούσε τους όρους των χαμηλότοκων δανείων από τον ESM, για όσους τα χρειαστούν. Η σολομώντειος λύση ήταν «ό,τι αφορά την Υγεία (πχ φάρμακα, μάσκες, αντισηπτικά, απολυμάνσεις κλπ) δίδεται με διαδικασίες εξπρές. Οτιδήποτε άλλο όμως (πχ για επενδύσεις και «ανοικοδόμηση» μετά την καταστροφή, για κάθε ευρώ που θα ζητάει ένα κράτος θα δέχεται και όρους.

Και ενώ δεν χρειάζονται μέτρα αν «ξωκείλει» ένα κράτος μέλος δημοσιονομικά, αν ζητήσει λεφτά από τον ESM μπαίνει σε μονοπάτι όρων και λιτότητας μέχρι να τα επιστρέψει -έστω και χωρίς Τρόικα. Εκτός από Ιταλία και Ισπανία, θα ήταν έκπληξη να έσπευδε πρώτη κάποια άλλη χώρα για να ζητήσει αυτήν την αυστηρή βοήθεια.

Πώς ήρθε ο συμβιβασμός

Ο συμβιβασμός έγινε με την πρόβλεψη δημιουργίας «Ταμείου Ανάκαμψης», για το οποίο θα δώσουν κατευθύνσεις οι αρχηγοί κρατών και το οποίο θα χρησιμοποιήσει και «καινοτόμα χρηματοπιστωτικά εργαλεία». Πίσω από αυτήν τη διατύπωση οι Ιταλοί θέλουν να «διαβάζουν» ευρωομόλογα, αλλά ο Ολλανδός υπουργός αμέσως μετά την τηλεδιάσκεψη ήταν σαφής: «δεν ήμουν και δεν θα είμαι ποτέ σύμφωνος, θα ήταν άδικο για τους φορολογούμενους μας». Και για να μην υπάρχει καμία αμφιβολία για τη μεγάλη «επιτυχία» του συμβιβασμού, ο Ολλανδός ούτε λίγο ούτε πολύ παραδέχθηκε ότι σκοπίμως υπήρξε λεκτική ασάφεια για να είναι όλοι ευχαριστημένοι.

Δεύτερο και εντονότερο σημείο τριβής, οι όροι χρηματοδότησης από τον ESM. Κι εδώ τα πράγματα είναι μάλλον σαφή, παρά το ότι ο επικεφαλής του Eurogroup απέφυγε επιμελώς να φωτίσει τις «γκρίζες» ζώνες. Τι ζητούσαν οι Ιταλοί; Χρηματοδότηση άνευ όρων, λόγω του έκτακτου χαρακτήρα της κρίσης. Τι πήραν; Πιστωτική γραμμή στο 2% του ΑΕΠ τους- όπως κι όσα κράτη μέλη το επιθυμούν- αλλά μόνο για δαπάνες Υγείας και πρόληψη και μόνο μέχρι να τελειώσει η κρίση. Κι αν οι Ιταλοί- ή οι υπόλοιποι- θελήσουν να χρηματοδοτήσουν τη ζημιά στην οικονομία τους από το lockdown που επέβαλε ο κορωνοϊός; Πολύ απλά θα πάρουν πιστωτική γραμμή από τον ESM, αλλά με τους προβλεπόμενους όρους, κοινώς με μνημόνιο.

Κάποιος κακεντρεχής θα μπορούσε να υποστηρίξει ότι η Ιταλία θα «πληρώσει» τα δημοσιονομικά, διαρθρωτικά και συνταξιοδοτικά «στραβοπατήματα» των προηγούμενων ετών, για τα οποία της είχαν «στημένη» κάποιοι στο Eurogroup. Και τι θα γίνει, όμως, με τους συνεπείς, που βρέθηκαν χωρίς ευθύνη τους στη δίνη αυτής της κρίσης; Θα περιμένουν το… Ταμείο Ανάκαμψης και τα παζάρια για τον Κοινοτικό Προϋπολογισμό, για τον οποίο «σφάζονται» Βόρειοι και Νότιοι.

Οι αρνητικοί οιωνοί

Οι άλλες δύο παράμετροι της χθεσινής απόφασης δεν αντέχουν κριτικής. Το ταμείο εγγυήσεων 25 δις ευρώ, μέσω του οποίου η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων υποτίθεται θα μοχλεύσει δάνεια 200 δις για μικρομεσαίες, δεν έχει καν στηθεί ακόμα, συνεπώς «ζεστό» χρήμα εδώ και τώρα για ρευστότητα δεν υπάρχει. Από την άλλη, η φιλόδοξη δράση SURE της Κομισιόν, για 100 δις χρηματοδότησης μειωμένων ωραρίων εργαζομένων, για να μην έχουμε τσουνάμι απολύσεων στην Ευρώπη, προϋποθέτει εγγυήσεις 25 δις ευρώ από τα κράτη μέλη.

Ο Μάριο Σεντένο ρωτήθηκε εάν αυτή η «δύναμη πυρός», που αποφάσισε το Eurogroup, είναι αρκετή, όταν η Κ. Λαγκάρντ προειδοποίησε ότι χρειάζονται 1,5 τρισ ευρώ. Απάντηση δεν δόθηκε ποτέ. Ο Κλάους Ρέγκλινγκ παραδέχθηκε, όμως, ότι οι επιπτώσεις αυτής της κρίσης θα μας συνοδεύουν για πολλά χρόνια…

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Σοβαρή προειδοποίηση της Handelsblatt: Η Ελλάδα απειλείται με μαζική ανεργία!

Panos Davakis

Βόμβα” από τη Φινλανδία: Απορρίπτει την πρόταση της Κομισιόν για το Ταμείο Ανάκαμψης

Epi Trimi

Ελληνική εταιρεία FinTech στη γερμανική αγορά

Epi Trimi

Στα €1,35 τρισ. το QE για την αντιμετώπιση της πανδημίας – προσθέτει επιπλέον €600 δισ. η ΕΚΤ

Epi Trimi

ΕΛΣΤΑΤ: Σε ύφεση 0,9% η Ελλάδα το πρώτο τρίμηνο

Panos Davakis

Σταϊκούρας: Η ύφεση στην Ελλάδα θα είναι χαμηλότερη από άλλες χώρες

Panos Davakis

Η ιστοσελίδα μας χρησιμοποιεί cookies για την καλύτερη περιήγηση σας. Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε αυτήν τη σελίδα αποδέχεστε τα Cookies. Αποδοχή Περισσότερα

Προσωπικά Δεδομένα & Cookies